عبد الحسين خان ملك المؤرخين ( لسان السلطنه )
813
مرآت الوقايع مظفرى ( فارسى )
خوش صورت بوده ، در شب چند نفر او را گرفته بىسيرت كردند . چون راضى نبوده صورتش را زخم كردهاند و شلوارش را بردهاند . طهران در ماه جمادى الاخرى 1323 ، دو نفر از طرف دولت روسيه به طهران آمدهاند و مردم را محرك شدهاند كه مسلمانان را با ارامنه نزاع بياندازند . از قرار معلوم انگليسىها از اين مطلب آگاه شده به وليعهد اطلاع داده حكم داد سعيد السلطنه هردو را گرفت و هردو را به سرحد فرستاد كه به خاك روسيه نروند . طهران در عشر اول رجب 1323 ، پس از آنكه وزارت بلديه و [ تعيين ] نرخ را به سعد السلطنه دادند ، دو ، سه روز به بازار رفت . آن كسبه كه از حد خود تجاوز كرده بودند و تخته دكان را جلو گذاشته بودند يا اينكه در كنار خيابان و بازار بعضى متاع گذاشته مىفروختند ، حكم داد آنها را چاپيدند و از براى كسبه طهران نرخى معين كرده و به چاپ رسانيد و به هريك از كسبه ورقه [ اى ] از آن داد كه از روى آن بفروشند . لكن در طهران صورت نخواهد گرفت . طهران در شب سيزدهم رجب المرجب كه شب ميلاد مبارك مرتضوى عليه السّلام است در ميدان مشق ، وزير مخصوص آتشبازى و چراغان مفصل در آنجا كرد و مطرب برپا بود . وليعهد و وزرا در آن شب حضور داشتند . روز بعد در تالار تخت مرمر ، وليعهد ايستاده ، سلام نشست و افواج به طور دفيله از حضورش گذشتند . طهران روز پنجشنبه چهاردهم رجب 1323 ، پنج ساعت به غروب مانده ، شاه از فرنگ به سرحد آستارا آمد . وزراى طهران را پاى تلگراف احضار كرده كه سلامت ورود خود را اطلاع بدهد . وليعهد و ساير وزرا در تلگرافخانهء باغ حاضر شده بعد از ناهار تلگراف